Kültür Sanat Edebiyat Şiir

bağlama sizce ne demek, bağlama size neyi çağrıştırıyor?

bağlama terimi Sener Kahraman tarafından 15.06.2006 tarihinde eklendi

  • Kadir Yıldız
    Kadir Yıldız28.01.2015 - 14:13

    çözmenin zıttı olan bağlama mı yoksa çalınan bağlama mı? boş yaptım kabul ediyorum:D

  • Birol Tekin
    Birol Tekin17.03.2010 - 07:56

    İyi bir Bağlamanın 10 özelliği

    Bir bağlama mı almak istiyorsunuz? Ya da bağlamanızı iyi olup olmadığını merak mı ediyorsunuz?
    Belki yararı olur düşüncesiyle iyi bir bağlamanın bazı özelliklerini belirtmekte yarar var.


    İşte iyi bir bağlamanın 10 özelliği:

    1. Tekne
    İyi bir bağlama için yapan ve çalan ustaların tercih ettiği teknelik ağaçlar Dut, Ardıç, Gül, Maun, Vengi, Kestane gibi sert ve özgül ağırlığı yüksek ağaçlardır.
    Tekne oyma (Tek parça) ise dut ve kestane tercih edilmelidir. Yarma tabir edilen teknelerde damar halkalarının daralıp bittiği yer teknenin tümsek olan arka bitiş noktası olmalıdır. Bunlar daha değerli ve az bulunur teknelerdir.
    Yaprak (dilimler halinde birleştirilmiş) teknelerin yaprakları birbirine iyi alıştırılıp yapıştırılmış olmalı, ve dilimler arasında aşırı renk, damar ve genişlik farkı olmamalıdır.
    Her iki teknede de form düzgün, orantılar (boy, genişlik, derinlik) doğru ve ağaç kesinlikle kuru ve yıllanmış olmalıdır.

    2. Kapak
    Kapak bir bağlamanin ses kalitesini en çok belirleyen,hayati önemdeki bölümüdür.
    Kapak için tercih edilen ağaç genellikle bir tür çam cinsi olan beyaz ladindir. Kanada ladini de denilen koyu renkli kapaklar bir dönem kullanıldıysa da iyi netice alınamamıştir.
    Iyi bir kapak kesinlikle yıllanmış bir kurulukta, damarları düzgün, budaksız ve esnek bir yumuşaklıkta, ve tekneye hafif bir bombeyle oturtulmuş olmalıdır. Maalesef birçok usta sazın sesinin gür çıkması için kapağı gereğinden ince tutmakta bu ise sesin patlamasına ve ileride çökmeye sebep olup sorun yaratmaktadır.
    İyi bir usta kapakta gereken kalınlğı düşürmeden iyi sesi yakalayan ustadır.

    3. Sap
    İyi bir bağlamada sap, damarlarından doğru biçilmiş, kuru, gürgen kelebek gibi sert ağaclardan yapılmış olmalıdır. Sap kalınlığı ve genişliği orantılı ve ele oturur olmalıdır.

    4. Burgular ve Eşikler
    Burgular Pelesenk, Simşir, Gül, Kelebek gibi ağaçlardan yapılabilir.
    Burgu delikleri düzgün, orantılı ve dogru açıyla ve temiz açılmış burgu ve burguluk iyi traşlanıp temizlenmiş olmalıdır. Bazı ustalarca da kullanılan metal gitar burguları ise kanımca geçici bir moda; bağlamaya yakışıp yakışmadığı ise tartışılırdır.
    Üst ve dip eşikler şimşir, abanoz bazen de kemikten olabilir. Orta eşikte (Köprü) ise kelebek tercih edilmelidir.
    Tüm eşikler düzgün bir işçiliğe sahip olmalı gereğinden yüksek veya düşük olmamalıdır. Teller eşığe asla gömülmemeli. Tel aralıkları orantılı, dip eşikteki delikler dar ve düzgün açilmış olmalıdır. Orta eşik (Köprü) yüksekliği yaklaşık 5-7 mm ve eşik kapağa her yerinden tam oturur olmalıdır.
    Burgu ve eşiklerdeki işçilik ve kalite, sazı yapan ustanın, sazın görünmeyen yerler ile genelindeki titizliğinin ve ustalığının ipuçlarını verebilir.

    5. Tesfiye
    Tesfiye sazın perdelerindeki herbir sesin temiz ve cızırtısız çıkması için yapılan işlem ve ayarın adıdır.
    İyi bir tesfiyede teller belirli bir gerginliğe kadar çıkabilmeli sapın esneme (çekme) payı iyi verilmeli, teller sapa mümkün olan en yakın aralığa indirilmeli, sesler temiz, çalım yumuşak, perdeler ayarlı olmalıdır.
    Burada belirtmekte yarar var ki tesfiye, bir ustanın ustalık derecesini gösteren ve maalesef çok az usta tarafından gerektiği gibi yapılan, son derece önemli bir işlemdir.

    6. Cila
    Bağlama cilası olarak parlak ve koruyucu olması açısından en tercih edileni polyesterdir. Sesi biraz düşürdüğü bilinse de neme, tezene ve tırnak darbelerine karşı koruyucu olması açısından tercih edilir. Polyester, sazın üzerinde ince bir tabaka halinde bulunmalı, kesinlikle kalın olmamalıdır.
    Az da olsa kullanılan kamalak cila ise, sesi daha az etkilese de koruyucu değildir. Ve özellikle amatör müzisyenler için tercih edilmemelidir. Birçok ustanın kullandığı vernik ise pek denenmemiş ve sıra saz tabir edilen düşük kaliteli sazlarda kullanılmaktadır.

    7. Perdeler
    Bağlama boylarına göre perde kalınlıkları değişebilse de en çok tercih edilen 38-40 cm.lik tekne boyuna sahip bağlamalar için uygun perde kalınlığı 0,35-0,40mm çapında olanlardır. Perdeler yerinden çok zor oynayacak şekilde sıkıca ve üstüste gelmeyecek şekilde direkt doğru yerlere bağlanmış olmalıdır.

    8. Desen süs ve filotalar
    Birdönem modaya dönüşmüş olan ve biraz da alıcıyı cezbetmek için yapılan değişik süs ve desenler bu gün, yapan ve çalan iyi ustalar tarfından tercih edilmemektedir. Genel eğilim enstrümana yakışan bir sadelikten yanadır.
    Yine de ille de desen diyenler bilmelidir ki plastik, metal gibi doğal olmayan hiçbir madde bağlamada kullanılmamalıdır. Sap üzerinde hakiki sedef, üst-dip eşik ve kafeste kemik; (isteyen ve fiyat farkını önemsemeyenler için) kullanılabilinir. Ağacın boyanması, kalemle filota (çizgi) çekilmesi ise hiçbir iyi ustanın yapmayacağı bir işlemdir.

    9. Elektirikli ses yükselticiler
    Bağlama satın alan birçok amatör müzisyenin yaptığı bir hata da hiç kullanmayacakları halde eşik altı ve fişmen denilen, yalnızca sahne için gerekli olan aletleri bağlamalarında istemeleri veya bunlara sahip bağlamaları daha tercih edilir sanmalarıdır. Bu aletlerin bağlamanın dogal akustik sesini olumsuz etkilediğini ve fazladan bir maliyet içerdiğini unutmamalıdırlar. Ayrıca elektronik teknik hergün gelişip değişmekte. Bağlamanızdaki bu tür bir alet birsüre sonra eski ve tercih edilmez olabilmektedir.

    10. Ses
    Bağlamadaki ses rengi ve ses gürlüğü tamamen kişisel bir tercihdir. Herkes gürlükten ilk anda etkilense de gür sesli bir bağlama herzaman iyi bir bağlama olmayabilir. Tabii ki belli bir gürlük gereklidir. Ama tınıdaki bağlamaya yakışır ton ve renk, gürlük kadar, hatta daha da önemlidir.
    Bilinmelidir ki bağlama çalan birçok usta için iyi bir ton, yumuşaklık ve denge; yorucu bir gürlükten önce gelir.
    Siparişle kişiye özel yapılan bağlamalarda ses rengi,ton ve gürlügün nasıl olacağı ise yapan usta dahil hiçkimsenin tam olarak önceden kestiremeyeceği birşeydir.

    Son olarak belirtmekte yarar var ki her fiyat ve amatöründen profesyoneline her müzisyen için bağlama üreten bu sektörde yukarıda yazdıklarımız 1. sınıf bir bağlamayı tanımlayan özelliklerdir.
    Her seviyede çalan olduğu gib,i her seviyede yapan da olacaktır.
    Avrupa standartında aynı malzeme ve işciliğe sahip el yapımı bir 1. sınıf kemanın birkaçbin euro olduğu düşünülürse, gerçek 1. sınıf bağlama yapan ustalara fiyat konusunda pek de haksızlık yapmamak gerektiği kolayca anlaşılabilinir.

    Eskiler hep söylerler ki, bir bağlamayı bağlama yapan, onu yapan usta kadar çalan ustadır da. Ve bizce bir müzisyen için, kendini istediği gibi ifade edebildiği bir saz; fiyatı, sesi ve görüntüsü nasıl olursa olsun o kişi için iyi bir sazdır.
    Ve iyi bir bağlamaya sahip olanlar onu artık maddi değerlerle ölçmezler.

  • Birol Tekin
    Birol Tekin08.03.2010 - 08:55

    BAĞLAMA


    Bu mesaj şu anda yayında değildir. 'Bağlama'

    Anadolu da müziği hem felsefi ve kültürel, hem de müzikal açıdan bir çalgı aleti ile anlatmak istesek bu hiç kuşkusuz Bağlama olurdu.
    Anadolu Halk Müziği çalgıları içinde 'Telli-Tezeneli' sazlar sınıfına giren Bağlama, hem bir çok ayrı boyda sazdan oluşan geniş bir ailenin genel adı, hem de bu ailenin bir ferdinin ismidir.
    Bağlama yı tarihsel süreçte incelediğimizde, adı ilk olarak Dede Korkut hikayelerinde gecen Kopuz´a ulaşırız. Yaklaşık 2000 yıllık bir geçmişi olan ve birden çok telli saz türünü kapsayan kopuz, Orta Asya´daki Türk boyları tarafından kullanılmış ve yine onlar eliyle Anadolu´ya gelmiştir.
    Orta Asyalı eski Türk kavimlerine ait inanç sistemi olan Şamanizm´e baktığımızda, bireyin toplum, doğa ve doğaüstü olaylarla ilişkisinde her bakımdan önemli işleve sahip bir ikili göze çarpar: Şaman ve Kopuz.
    Kopuz eşliğinde Şaman tarafından özel ezgi ve sözlerle yönetilen danslı ayinler; şiir, müzik ve dansı da aşan mistik ve dini bir karaktere sahiptir. Müzik, şiir ve dansın; büyü, hekimlik, iyi ve kötü ruhlarla iletişim faaliyetiyle içiçe geçtiği bu ayinlerde şaman ve kopuzun işlevi, bireylerin mistik inançlarına kutsal bir misyonla aracılık etmektir.
    Şamanizm'in dünya görüşü içerisinde merkezde yer alan kopuz kültürü, doğumdan ölüme dek her alanda, hastalıkların tedavisinden savaş meydanlarına kadar her insani etkinlikte söz sahibidir. Bugün elimizde olan bağlamanın atası da, yukarıda kısaca değinilen dünya görüşünün, kendisinde sese dönüştüğü ve yayla çalındığında «Iklığ» adını alan Kopuz'dur.
    Su kabağını oyarak, ince bir deri gerip, sap eklemek ve at kılı teller geçirmek suretiyle kopuzun ilk formunu ortaya çıkartan bir estetik duyuş ve arayış; iletişimin kısıtlı olduğu sözlü kültür geleneği içerisinde, uzun,doğal ve serbest bir değişim ve gelişim sürecinden geçmiş; Anadolu ruh ve kültür potasının şimdiki şeklini verdiği bağlama ile de kültürel ve müzikal açıdan son haline ulaşmıştır.


    Tarihsel süreç içinde ırızva, bozuk, bulgari, dutar gibi isimler taşıyan bağlama ailesi için Anadolu`da bugüne dek gerek tel sayısına: 'ikitelli', 'üç telli'onikitelli' gibi; gerek boy ve akorduna: cura, çöğür, bağlama, bozuk, tambura; gerekse mekansal özelliğine göre: divan sazı, meydan sazı gibi isimlendirmelere rastlanır.
    Bugün ise binlerce yıllık teknik, kültürel ve müzikal birikimi ile bağlama, özellikle Anadolu´da gelişen zengin otantik tavır ve düzen(akort) çeşitliliği, değişik formdaki geniş ailesi, tezene ve el ile çalış tekniği ile çok yönlü bir icra ve ifade birikimine ulaşmıştır.
    Özellikle genç kuşağın her geçen gün artan yoğun ilgisi, ve buna bağlı olarak oluşan yapım atölyeleri, akademik eğitim kurumları, ve usta icracıları ile özellikle son 30 yılda her açıdan son derece hızlı bir gelişim gösteren ulusal sazımız, uluslararası arenada da gitgide daha geniş bir yer edinmektedir.

    BakınTurgut GÜNAY ne kada güzel anlatmış Bağlamanın anadolu ile olan bütünleşmesini.

    Her sevgi bir düğüm atmış koluna
    Dokundukça inler yarası vardır
    Irak gönüllerin uçurumuna
    Ezgiden bir köprü kurası vardır

    Aslı saçlarını yönüne sermiş
    Altı tel koparıp göğsüne germiş
    Kerem yarasından bir kabuk vermiş
    Sızlaya sızlaya vurası vardır

    Aşık sofrasında bir ayak olur
    Şenlik bırakanda Sümmani alır
    Humarı kan ile karışıp kalır
    Atadan toruna süresi vardır

    Veysel ile yumup iki gözünü
    Görür gerçeklerin gizli yüzünü
    Emrah ile gamda tartar özünü
    Ağır yükü hafif darası vardır

    Ak kuşlukta abdal öğütlemesi
    Kara günde kardaş ağıtlaması
    Kızıl tanda Avşar yiğitlemesi
    Nefesi nidası narası vardır

    Bozok yaylasında çamlarca uzun
    Bir tütün kesilir çektiği hüzün
    Nice ki orda bir sürmeli gözün
    Gönlüne yansımış karası vardır

    Şeker Dağı acı sözden bıkanda
    Etekleri misket misket kokanda
    Ardıçtan kovalar inip çıkanda
    Her kuyu başında sırası vardır

    Söğüt Çarşısında günle erenler
    Zile düzlerinde burçak derenler
    Ankara'da dama bulgur serenler
    Dostudur hal hatır sorası vardır

    Beşparmak’ta gümüş mavzer kesilir
    Çatal yüreğine barut basılır
    Alt teli bir tetik olup kasılır
    Bengide patlamak töresi vardır

    Yol üstü inerken Kelkit bucağı
    Bağrına saplanır bir bağ bıçağı
    Eğin dedikleri gurbet ocağı
    Iraktan el sallar göresi vardır
    Çarşamba’ya yağmur yağar sel alır
    Yama´dan dolanır bayır bel alır
    Çorum’da Dürdane kızdan el alır
    Yanyana halaya giresi vardır

    Muş'un yokuşunu çıkmış yorulmuş
    Narman'da bir güzel görmüş vurulmuş
    Ürgüp'te önüne tuzak kurulmuş
    Göğsünde üç kurşun beresi vardır

    Engeller koymuyor yol sarp o yaya
    Ziganalar sisli Kop kaya kaya
    Bayburt’ta üç günü dönmüş üç aya
    Kaygulanıp tütün sarası vardır
    Fırat hoyrat akmış o hoyrat akmış
    Urfa gibi göz göz Mardin'e bakmış
    Diyarbakır sıcak kibritsiz yakmış
    Harput'un çayında çırası vardır

    Şahin yuvasında baykuş tünerken
    Antep sınırlardan gazi dönerken
    Tokat bir yabancı yüze inerken
    On beşliler ile kurası vardır

    Gence’de topraksız lale örneği
    Tebriz’de bayraksız kale örneği
    Kerkük’te ceylansız bala örneği
    Öksüz tarı tutsak curası vardır
    Nice ki ölüm var er geç kaderde
    Bir içli ağıtla susar son perde
    Karacaoğlan'ın yattığı yerde
    Sonsuza dek nöbet durası vardır

    Turgut Günay

  • Gul Simsir
    Gul Simsir02.07.2009 - 01:52

    HİKAYE

  • Beste Negâr
    Beste Negâr15.01.2009 - 01:40

    Kendimi bildim bileli sesin peşinden koştum… bir yaprak hışırtısı, bir nehrin dingin akıntısı.. kimselerin bilmediği enstrümanların büyülü tınısı.. bu merakla dokundum tellere.. ve duyduğum her sesin bir karşılığı olsun istedim bağlamamın tellerinde... uzağı yakın kılan, onu biz yapan geniş ve verimli ovalarda, hiç bilmediğimiz ağaçlarla kaplı gür ormanlarda insanlığın var oluşuyla harmanlanmış müziğin çağrısını duyabilmektir.. bir şey söyleyeceksem hayatım hakkında; beni ben yapan sadece peşinden koştuğum sesin aksidir…

  • Esra Yılmaz
    Esra Yılmaz16.08.2008 - 16:17

    vazgeçemediğim arkadaşım,bağlamam ben onsuz yapamamki :))


    Bağlama ya da Saz Türk Halk Müziğinde yaygın olarak kullanılan telli bir çalgı türüdür.

    Yörelere ve boyutlarına göre değişik isimlerle tanınır. kopuz, cura, saz, çöğür, dombra, ikitelli, tanbura v.b.

    Kullanılan tekniğe göre mızrap veya parmaklar ile çalınır. Parmaklarla çalma tekniğine şelpe ve dövme denir. Genellikle altta iki çelik ile bir sırma bam, ortada iki çelik ve üstte bir çelik ile bir sırma bam teli olmak üzere toplam 7 tellidir.

  • Beni Ademgarip Fani
    Beni Ademgarip Fani01.08.2007 - 22:50

    Bağlama:Başından B düşerse Ağlama olur
    Bağlama bir saz

  • Cin
    Cin08.05.2007 - 12:17

    bağlamamın düğümü
    isterler öldüğümü
    sağ yanım yastık ister
    sol yanım sevdiğimi
    ...
    ___
    bir orta anadolu türküsü ;)

  • Sibel Turan
    Sibel Turan14.12.2006 - 22:26

    adı: garip2
    yaşı: 3 ay
    mesleği: şu garip gönlümü mutlu etmek.

  • Hülya Yıldız
    Hülya Yıldız14.12.2006 - 11:57

    yaw bu terimleri kim buluyo 3 çeşik bağlama var 1 sarkık bağlamalar 2 buruşuk bağlamalar 3 dik bağlamalar; -)))))))))))))))))) neyse şaka bi yana bağlama derken akla gelen 2 şey var bir anadolu kültürüne övgü enstruman 3 bi ansana sevgiyla aşkla tutkuyla bağlanmak var siz hangi bağlamalı sordunuz acaba? ;)))))