Kültür Sanat Edebiyat Şiir

dengbej sizce ne demek, dengbej size neyi çağrıştırıyor?

dengbej terimi Dilxweş Dilxweş tarafından 15.12.2005 tarihinde eklendi

  • Sadık Kandil
    Sadık Kandil 22.07.2011 - 12:18

    dengbej kürt edebiyatını yüz yıllarca ayakta tutan kürt kültürünü atedeta sırtında taşıyan günümüze kadar gelen dengbejlerimiz yeterli tanıltıldığı kanısında değilim örneğin bayan degbejlerimiz meyremxandan sonra gule pere kim olduklarını hangi tarihte yaşadıklarını yeterince tanıtılmamışlardır diye düşüniyorum

  • Ercan Tunc
    Ercan Tunc 14.11.2010 - 21:36

    dengbejlik kurd tarihini sesli olarak anlatıyor söylenenlere göre kurd tarihi yazıyla değil dengbejlikle bugunumeze gelmiştir dengbejlik kılamları genelde tarih ve tarihte yaşanmış olayları anlatır

  • Zaza Emre
    Zaza Emre 10.06.2010 - 23:44

    DENGBEJ KURT HALKININ ESKİ OZANLARININ SÖYLEDİĞİ (HALA DEVAM ETMEKTEDİR) KLAMLARDIR.BU KLAMLAR GENELİKLE AŞK,SEVGİ VE HASRET İÇERİR.

  • Çuka Bask Şkesti
    Çuka Bask Şkesti 01.11.2009 - 16:39

    Dengbêj Evdale Zeynike, Ermeni olmasına rağmen Kürtlerin gönlünde kendisine güzel bir yer tutan Dengbêj Karapete Xaço ve kadın dengbêjlerimizden Meryem Xan şahsında tüm dengbêjlerin anısına…
    Kelime anlamı olarak dengbêj; deng (ses) ile bêj (söz) kelimelerinden oluşmuş ses ve sözün bir araya gelmesi olarak karşımıza çıkan başlı başına bir sanat biçimidir, diyebiliriz. Dengbêjlik için ayrı bir sanat biçimidir diyorum; çünkü salt müzik sanatı olarak değerlendirilemeyeceği kanısındayım. Dengbêjlik sadece müzik alanında eserler ortaya koymaz, tiyatro ve edebiyatın da ana kaynağını oluşturur Kürt kültür ve sanatında. Bunda en çok etkilenen, müzik sanatı olmuştur; fakat bu onun realitesini göz ardı etmemizi sağlamaz kuşkusuz. Nasıl ki müzik eşliğinde uygulanan opera kendi başına bir sanatsa dengbêjlik de kendi başına bir sanattır, diyebiliriz. Bununla birlikte dengbêjlik, bir Kürt felsefesidir. İçinde yaşamı, aşkı, ölümü, acıyı, aileyi, töreyi, ülkeye ve dünyaya bakış açısını bulabilirsiniz. Bu anlamda dengbêjlik için, sanat olduğu kadar disipline olmamış bir felsefi biçimdir de diyebiliriz.
    Kaybettiğimiz değerli Kürt aydınlarından Mehmet Uzun’un bu konudaki görüşlerine yer vermek istiyorum. Kendisine sorulduğunda diyor ki;

    “Size dengbejlerimi anlatayım.
    Evet, dengbej, dengbejlerim, dengbejlerimin sesi, kelamı, dili. Bunları anlatayım size.
    Dengbej, sese nefes ve yaşam verendir.
    Dengbej, sesi kelam, kelamı kılam, türkü haline getirendir.
    Dengbej, söyleyendir, anlatandır. Tıpkı yazılı edebiyatın ilk dengbeji Homeros gibi.

  • Hozan Aydin
    Hozan Aydin 29.04.2009 - 03:15

    DENGBÊJ lik

    Dengbêj lik Kurd halkının en eski, kültürünün temel alt yapısı ve onun için toplum bilimi, Filozofluk, sözlü edebiyat vede siyasi ve tarihi bir misyondur. Büyük bir el ve iş birliği ile Kurd lerin ülkeleri işgal altına alınmış ve Kurd ler kendi toprakları üzerinde yalnızlaştırılmıştır.! Kurd lerin dili yasaklanmıştır.! Özellikle kuzey Kurdistan da Kurdler, kendi dili ile okumamış ve yazmamıştır vs. Fakat Kurd kültürü, söz (Klam) , şarkı (stran) , hikaye, folklor ve kılık kıyafet yönü ile çok zengin vede çok güçlü bir temel taştır. Kurd ler bu temel taş niteliğindeki kültürlerini, Dengbêj ler sayesinde omuzlayıp büyük bir itina ile koruyup günümüze taşıyabilmişlerdir. Dolayısıyla hiç kimsenin, Kurd lerin bu yönünü yok etmeye gücü yetememiştir.! Kurd Dengbêj leri Kurd ler içiınde, köşk-saray, köy-kasaba, dağ-taş, ova-yayla demeden çok gezmişlerdir. Kurd lerin yaşamlarını çok yakından görmüş, çok iyi tahlil etmiş, cok iyi tanımış vede birlikte paylaşmıştır. Baştan başa doğayı, gülü-çiçeği, konuşmayı-sohbeti, insanların içinde kalmış söyleyecekleri, acı-tatlı, hikayeleri, gizli sevdaları, kavgaları-ihanetleri, yiğitlik-kahramanlıkları vs. Kurd lerin yaşamlarını her yönü ile sözlerinde (Klam) larında cok açık-berrak ve büyük bir özenle dile getirmişlerdir. Dengbêj ler, doğanın, ovaların-yaylaların, özelliklerini, güzelliklerini, bazen yarin gerdanında işlemişlerdir. Bazen bir Dilber den bir buse alabilmek için, falakaya yatıp, ayağının altına yüzbir sopa, zindanlarda yüzbir yıl idam cezasına razı olmuşlardır. Bazen türlü-çeşit kumaş olup, kendilerini bir güzelin endamından, boyundan, aşağı salıvermiştir. Bazen bir yiğidin elinde kalkan olup zulme karşı durmuşlardır vs. Dengbêj odalarında, dinleti ahengi içerisindeki topluluktada çok iyi bir kültürel eğitim vede örgütlülük yönüde cok ciddi anlamda ortaya çıkıyor.

    Bugün Kurd halkı, dilinin, kültürünün tarihi gerçekliğinin çağımıza taşınmasında, Dengbêj lerine borçludurlar.

  • Kıvılcım Ateş
    Kıvılcım Ateş 08.10.2008 - 21:11

    klamlarıyla tarihe tanıklık eden ve o tarihi, yasananları günümüze kadar tasımış kürt ozanları.

  • Devrim Hozatlı
    Devrim Hozatlı 21.03.2007 - 14:36

    Dengbéjler; aşkı, sevdayı eski çağlardan günümüze ulaştıran yiğit savaşçılardır.

  • Siir Baz
    Siir Baz 14.02.2007 - 21:55

    hele hoyeeeeee, hoyeee, hoheeeeee......

  • Dilan Baltas
    Dilan Baltas 20.01.2007 - 23:12

    evet dengbejler canlı tarih kitaplarıdır mehmet uzun un 'abdal ın bir günü' nünde evdale zeynıke adlı dengbej in yaşam öyküsü anlatılır ve çok zevk alarak okudum bir gün canlı canlı dinlemek de isterim bir dengbej

  • Esra Aser
    Esra Aser 26.05.2006 - 12:49

    Mehmet uzun eserlerinde dengbejlerden sık sık bahseder.

  • Ulaş Uğurlu
    Ulaş Uğurlu 11.03.2006 - 04:13

    kürt halk ozanlari da diyebiliriz..yasar kemal romanlarinda bol bol bahseder..

  • Savas Yildirim
    Savas Yildirim 26.12.2005 - 19:06

    Dengbej kürtce bir kelimedir. Ses ve söylemek fiillerinin birlesiminden olusmaktadir. 'Kürt sözlü edebiyatini agizdan agiza bu günlere aktaran insanlara verilen addir'. Sakiro, Garabete Xaco, Kavis Axa, Mehmed Arif Cizrevi
    bunlardan sadece birkacidir.