Hangi Töre Şiiri - Aygül Zade

Töre dediniz kadını
Bir sözle susturdunuz,
Bir bakışla yargıladınız,
Bir kararla
Bir ömrü kararttınız…

Töre böyle dediniz
Bir kadının gözyaşına.
Sanki töre
merhametten büyükmüş gibi,
sanki insanlık
susmalıymış gibi.

Oysa töre dediğiniz
hangi kitapta yazılı
bir kadının
gözünü yere indirmek?

Hangi vicdan kabul eder
bir annenin feryadını
gelenek diye susturmayı?

Bir kız doğar…
Saçlarına güneş değer,
gözlerinde umut büyür.
Ama daha çocukken
duvarlar örülür etrafına:

Sus kız! Gülme kız!
Başını eğ kız!

Sonra büyür kadın…
Ama özgürlüğü büyümez.
Hayalleri küçülür
korkuların gölgesinde.

Töre dediniz kadını…
Bir adı vardı oysa
bir kalbi,
bir gülüşü,
bir dünyası vardı.

Bir annenin duasıydı,
bir kardeşin sırdaşı,
bir çocuğun yarınıydı.

Ama siz
bir kelimenin arkasına saklanıp
insanlığı unuttunuz.

Unutmayın…
Töre dediğiniz şey
eğer bir kadını ağlatıyorsa
o töre değil
bir karanlıktır.

Ve bilin ki
bir kadının gözyaşı
bir gün
dağları bile utandırır.

Kadın töre değildir…
Kadın bir insandır.
Kadın bir hayattır.
Kadın bir gelecektir.

Ve hiçbir töre
bir kadının
yaşama hakkından
büyük değildir.

Töre dediniz…
Ve bir kadının
nefesini kestiniz.

Bir kelimeyi
bir bıçağın ucuna taktınız,
bir namlunun soğuk demirine yüklediniz,
sonra da
gelenek diye sustunuz.

Hangi töre
bir annenin yüreğini parçalamayı emreder?
Hangi töre
bir kızın hayallerini toprağa gömer?

Söyleyin!
Hangi kitapta yazılı
bir kadının canını almak?

Bir kız doğdu…
Adını koydular,
saçlarını ördüler,
gülüşüne bayramlar kurdular.

Ama büyüdükçe
bir korku fısıldandı kulağına:

Başını eğ.
Sesini kıs.
Gölge gibi yaş.

Çünkü siz
kadını insan değil
susması gereken bir gölge sandınız.

Töre dediniz…
Ve bir kurşun sıktınız
bir ömrün tam ortasına.

Bir anne düştü toprağa…
Bir kardeş sustu…
Bir çocuk yetim kaldı.

Ve siz
hala utanmadan
o kelimenin arkasına saklandınız.

Ama bilin…
Toprak her şeyi hatırlar.
Kadının gözyaşı
taşa bile yazılır.

Bir gün
o susturduğunuz kadınların sesi
dağ gibi yükselecek.

O gün
töre diye sakladığınız
o karanlık
yüzünüze vurulacak.

Çünkü töre
öldürmek değildir.
Töre
kan değildir.
Töre
bir kadının mezarı değildir.

Kadın
öldürülecek bir “namus” değil…
Kadın
yaşatılacak bir hayattır.

Ve bilin ki
bir kadını öldüren el
insanlığın yüzüne vurulmuş
en ağır tokattır.

AYGÜL ZADE .....